Экалагічную грамадскасць Беларусі, у тым ліку сябраў Беларускай партыі «Зялёныя», турбуе рэалізацыя праекту Гродзенскай ГЭС на рацэ Нёман.
Генеральнаму дырэктару РУП «Гроднаэнерга»
РУП «Гроднаэнерга»
Беларускай партыі «Зялёныя»
Зварот
Мы хацелі б звярнуць вашую ўвагу на наступныя пытанні:
1.Пад уздзеяннем ветравых хваль у сувязі з адсутнасцю водмеляў ля берагоў з папярочным профілем раўнавагі пастаянна адбываюцца дэфармацыі берагоў. Менавіта водмелі ў натуральных вадаёмах госяць энергію хваль, якія, падыходзячы да берага, ужо не могуць здзяйсняць размываў. На многіх сучасных, нават старых, вадасховішчах гэты працэс працягваецца па сённяшні дзень. У праеце абавязкова павінна быць ацэнка размываў берагоў пад уздзеяннем хваляў, асабліва на ўчастках пашырэння вадасховішча дзе разгон ветравай хвалі можа быць дастатковым. Для вадасховішча Гродзенскай ГЭС гэтая праблема будзе актуальнай на ўчастках затопленай поймы: пойма ў раёне в. Загорцы, пойма ў месцы ўпадзення р. Свіслач, пойма ў раёне вёсак Харціца, Навасёлкі і Лунно.
2.На прыбярэжных тэрыторыях новага вадасховішча адбудзецца ўздым роўню грунтовых вод з магчымым забалочваннем тэрыторыі. У праекце абавязкова мусіць быць ацэненая імавернасць такога забалочвання і, у выпадку неабходнасці, прадугледжана пабудова меліярацыйных сістэм на гэтых тэрыторыях з занясеннем расходаў у кошт пабудовы ГЭС, а не землелаўладальнікаў тэрыторый, якія могуць трапіць пад забалочванне. Таксама існуе імавернасць, што працэсы забалочвання могуць закрануць не толькі прыбярэжныя тэрыторыі ля вадасховішча, але і захапіць меліяраваныя палі на тэрыторыях між паселішчамі Станевічы, Няцечы, Жылічы, Стральцы, Камянчаны, Загараны, Маштараны, Семірэнкі, дзе, мяркуючы па карце М 1:100000 ужо існуе меліярацыйная сістэма, а значыць і прыродныя ўмовы для забалочвання. Апроч гэтага, у зоне пераменнага падпору ў перыяды высокіх паводак можа апынуцца і пойменны масіў у раёне в.Дубна, якая таксама можа быць закранутая забалочваннем.
3.Вядома, што рака Нёман пераносіць уніз па плыні праз гродзенскі ўчастак каля 400 тыс. м3 пясчаных донных наносаў за год, якія рухаюцца па дне ракі, а не ў выглядзе мутнасці ў плыні, і фармуюць розныя косы, пляжы, астравы і водмелі. Пры стварэнні вадасховішча ўсе гэтыя наносы будуць адкладвацца ў зоне выкліньвання падпору вадасховішча, г.зн. на ўчастках пераходу ад штучнага роўня вады ў вадасховішчы да прыроднага ў рэчышчы вышэй за межы вадасховішча як у асноўным рэчышчы ракі, гэтак і ў прытоках. У нашым выпадках гаворка ідзе пра прытокі Котра і Свіслач, і пра ўчастак Нёмана ў раёне в. Лунно. На гэтых участках донныя наносы пачнуць фармаваць сістэму пясчаных астравоў, водмеляў і перакатаў, якія будуць ствараць умовы для фармавання шырокага «шматрукаўнага» рэчышча з адпеведным размывам берагоў і знішчэннем сельгасугоддзяў на берагах. У рэшце рэшт на пойменным масіве ніжэй за в. Лунно і ў вусці р. Свіслач могуць фармавацца пясчаныя мелкаводныя плато з «цвітучай» вадой і адпаведнай экалогіяй. Напрыклад, на сённяшні дзень усяго за 40 гадоў такія шырокія мелкаводныя пясчаныя масівы сфармаваліся ў верхняй частцы Краснадарскага вадасховішча, куды рэкі Кубань і Белая выносяць вялікую колькасць пясчаных наносаў. Наколькі нам вядома, праект Гродзенскай ГЭС нават не згадвае пра праблемы зон пераменнага падпору як у асноўным рэчышчы, так і ў прытоках Котра і Свіслач.
4.На ўчастку пераменнага падпору ў межах пойменнага масіва ніжэй за п. Дубна могуць узмацніцца дэфармацыі лукавін, г.зн. размывы увагнутых берагоў р. Нёман, а таксама дэфармацыі берагоў асноўнага рэчышча на прамым участку ў раёне п. Лунно, у тым ліку ў створы аўтамабільнага моста, што адмоўна адаб'ецца на ягонай надзейнасці.
Такім чынам, мы просім падаць падрабязную інфармацыю аб тым як улічаныя ў праекце Гродзенскай ГЭС азначаныя праблемы і якім чынам мяркуецца вырашаць іх. Таксама просім падаць раздзел праекту «Ацэнка ўздзеяння на навакольнае асяроддзе».
Крыніца: Беларуская партыя Зялёныя